Çocukların omurga sıhhati için çanta uyarısı: ‘Yüzde 10’u geçmemeli’

Kas-iskelet sistemine ekstra yük biniyor

Yeni eğitim-öğretim yılıyla birlikte çocuklar yoğun bir periyoda daha girecek. Her gün taşınan okul çantaları ise çocukların kas-iskelet sistemi üzerinde kıymetli bir yük oluşturabilmektedir. Okul çağındaki çocuklarda gerçek çanta kullanımı, uygun oturma tertibi ve hareket alışkanlığının erken yaşlarda kazandırılması kıymetlidir. Zira çocukluk periyodunda edinilen ergonomik alışkanlıklar, sadece bugünün değil, ilerleyen yaşlardaki kas-iskelet sıhhatinin da temelini oluşturmaktadır. 

Çanta yükü azaltılmalı

Özellikle çocuklarda yanlış çanta kullanımı; boyun, omuz ve sırt bölgesinde ağrıya, kas yorgunluğuna ve vakit içinde duruş alışkanlıklarının bozulmasına taban hazırlayabilir. Genel olarak okul çantasının, çocuğun beden tartısının %10’unu geçmemesi önerilir. Örneğin, 30 kilogram yükündeki bir çocuğun çantası mümkün olduğunca 3 kilogramı geçmemelidir. Çantanın yükünü azaltmak için sadece o gün gerekli kitap ve defterler konulmalı, gereksiz oyuncak ve eşyalar çantadan çıkarılmalıdır. Mümkünse okulda dolap yahut sınıf içi saklama alanlarından yararlanılmalıdır.

Taşıma hali de önemli

Çantaların büyük bir kısmında bulunan iki omuz askısı da katiyen kullanılmalıdır. Bilhassa askılar çocukların bedenine uygun biçimde ayarlanmalı, çanta sırta yakın durmalı ve bel hizasının çok altında olmamalıdır. Tek omuzda taşınan çantalar, bir tarafa yükün fazla binmesi sebebiyle çocukların istikrarını kaybetmesine sebep olur. Bunun için çocuklar yürürken çantanın takıldığı tarafın bilakis gerçek eğilerek istikrarlarını sağlamaya çalışırlar. Bu da iskelet sistemine istikrarsız ve doğal olmayan yük bindirdiği için vakitle problemlere sebep olabilir. Ayrıyeten çantaların sünger dayanaklarının de olması gerekir.

Dengeli duruş alışkanlığı kazanılmalı

Çocukların kas-iskelet sıhhatini korumak sadece çantalarla hudutlu değildir. Okula giden çocuklar günün değerli bir vakit dilimini oturarak geçirir. Bu sebeple çocuklara gerçek postür, yani istikrarlı duruş alışkanlığı kazandırmak kıymetlidir. Gaye hakikat oturma durumu sayesinde omurganın doğal eğriliklerini korumak ve bedeni istikrarlı biçimde desteklemektir. Baş istikrarlı olmalı, çene öne gerçek olmalı, omuzlar rahat tutulmalı, sırt ve bel desteklenmeli, kalçalar sandalyenin arkasına dayanmalıdır. Ayakların yere tam basması, diz ve kalçaların rahat bir durumda olması önerilir.

Doğru masa ve sandalye kullanımı şart

Masa ve sandalyenin yanı sıra bilhassa ekran yüksekliği çocukların uzunluğuna uygun olmalıdır. Burada değerli olan hakikat durumda oturmak ve saatlerce tıpkı durumda kalmamaktır. Kıymetli olan durumu tertipli olarak değiştirmek ve hareketsiz kalmamaktadır. Çocuklar ders çalışırken makul aralıklar ile 3-5 dakika mola vermelidir. Öte yandan, uzun mühlet telefon ve tablet kullanmak başın öne eğilmesine ve boyun kaslarının daha fazla çalışmasına sebep olduğu için çocukların kas iskelet sistemini olumsuz tesirler. Bu sebeple çocukların mümkün olduğunca ekrandan uzak tutulması gerekir. Lakin günümüzde bu pek mümkün olmamaktadır. Bunun için ekran göz düzeyinde olmalı ve uzun mühlet birebir durumda hareketsiz kalınmamalıdır. 

Uygun ortam hazırlanmalı

Çocuklara, ‘dik otur!’ demek yerine, onlara uygun çalışma ortamı hazırlamalı ve hareket etmeleri teşvik edilmelidir. Zira sağlıklı postür, kendimizi zorlayarak daima dik durmak değil; bedeni istikrarlı, rahat ve hareketli tutabilmektir. Boyun, sırt yahut bel ağrısı daima ya da tekrarlıyorsa, uyuşma, güç kaybı yahut bariz duruş değişikliği eşlik ediyorsa durum sadece ‘duruş bozukluğu’ olarak değerlendirilmemeli ve uzman bir tabibe başvurulmalıdır.