Test sistemi de değişiyor! Kolesterol rehberi baştan yazıldı
DİDEM SEYMEN – Dünya kardiyolojisinde ezber bozan bir değişiklik yaşandı. Amerikan Kardiyoloji Koleji (ACC) ve Amerikan Kalp Derneği (AHA), 8 yıl ortadan sonra kolesterol kılavuzunu baştan yazdı. Yeni kılavuz, yalnızca kolesterolü değil, tüm kan yağlarını kapsayan “dislipidemi yönetimi” yaklaşımını benimsiyor. Yeditepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Kardiyoloji Anabilim Kısmı Lideri Prof. Dr. Olcay Özveren’e nazaran bu değişim, “kolesterol anlayışının büsbütün yenilenmesi” manasına geliyor.
En çarpıcı değişikliklerden biri, amaç bedellerin geri gelmesi. 2018’de kaldırılan net sonlar yine tanımlandı. Buna nazaran kalp krizi yahut inme geçirmiş yüksek riskli hastalarda LDL kolesterolün 55 mg/dL’nin altına düşürülmesi gerekiyor. Prof. Dr. Olcay Özveren, bu noktada yeni yaklaşımı şu sözlerle özetliyor: “Ne kadar düşük, ne kadar uzun müddet düşük; o kadar güzel.”
Kalp krizi riski
Yeni kılavuzun en kritik bildirilerinden biri ise şu: Artık yalnızca “iyi” ve “kötü” kolesterol ayrımı kâfi değil. Zira damar tıkanıklığına yol açan tek faktör LDL değil. Trigliseridler, genetik bir risk olan Lp(a) ve ziyanlı yağ parçacıklarının sayısını gösteren ApoB de en az LDL kadar kıymetli. Özveren’e nazaran iki kişinin LDL pahası birebir olsa bile, parçacık sayısı fazla olan şahısta kalp krizi riski çok daha yüksek olabiliyor.
Kılavuz, bu nedenle test yaklaşımını da değiştiriyor. Yalnızca klasik kolesterol paneli kâfi görülmüyor. Her bireyin hayatında en az bir kere Lp(a) ölçtürmesi öneriliyor. Bilhassa diyabet, fazla kilo yahut yüksek trigliserid varlığında ApoB ölçümü kritik hale geliyor.
Yeni kuşak kombine tedaviler gündemde
Tedavi tarafında da değerli değişiklikler var. Statinler hâlâ temel tedavi olsa da artık birçok hastada tek başına kâfi görülmüyor. Prof. Dr. Olcay Özveren, bilhassa yüksek riskli hastalarda kombinasyon tedavisinin öne çıktığını belirtiyor. Ezetimib, bempedoik asit, PCSK9 inhibitörleri ve 6 ayda bir uygulanan inclisiran üzere yeni jenerasyon ilaçlar tedavi seçenekleri ortasına girmiş durumda. Bu ilaçlar LDL’yi yüzde 50-60 oranında düşürebiliyor.
Kaynak : Milliyet
