Ömrü uzatan beslenme modeli: Hafta içi zerzevat, hafta sonu et tüketin

Beslenme alışkanlıkları, uzun hayat ve sağlıklı yaşlanma üzerinde tesirli olan en kıymetli hayat usulü faktörleri arasında yer alıyor. Bu kapsamda bilim dünyasında giderek daha fazla ilgi gören yaklaşımlardan biri, hafta içi yüklü olarak bitkisel beslenmek, hafta sonlarında ise kaliteli hayvansal proteinleri ölçülü biçimde tüketmek. Son yıllarda yayımlanan bilimsel çalışmalar, bitki temelli beslenmenin kalp-damar hastalıkları, tip 2 diyabet, obezite ve birtakım kanser tiplerine karşı kollayıcı tesirler sağlayabileceğini ortaya koyarken, uzmanlar büsbütün yasaklayıcı diyetler yerine sürdürülebilir beslenme modellerinin daha gerçekçi sonuçlar verdiğine dikkat çekiyor.

Uzun hayat (longevity) alanında yapılan araştırmaları değerlendiren Prof. Dr. Murat Baş, sebze, meyve, baklagil, tam tahıl, zeytinyağı ve kuruyemişlerin merkezde olduğu beslenme modellerinin hem ömür mühletini hem de hayat kalitesini desteklediğini vurguluyor. Prof. Dr. Murat Baş’a göre bilhassa de hafta içi zerzevat, meyve ve baklagillerin yükte olduğu bir beslenme tertibi benimsemek, hafta sonlarında ise ölçülü ölçüde et, balık ve öteki hayvansal proteinlere yer vermek hem uygulanması daha kolay hem de uzun vadede sürdürülebilir bir yaklaşım sunuyor.

Hafta içi bitkisel beslenmenin bedene tekrar istikrar kazandırdığını söyleyen Prof. Dr. Murat Baş, uzun ömrün tek bir besine ya da katı diyet kurallarına bağlı olmadığını belirterek, “Uzun ömür araştırmalarında karşımıza çıkan en kıymetli ortak nokta, bitkisel besinlerin beslenmenin merkezinde yer almasıdır. Hafta içi yüklü olarak zerzevat, meyve, baklagil ve tam tahıllara yönelmek; lif alımını artırırken bağırsak mikrobiyotasını destekliyor, inflamasyonu azaltıyor ve metabolik sıhhati güçlendiriyor” diyor.  Prof. Dr. Murat Baş, bilhassa yoğun iş temposunda sürdürülebilir bir beslenme sistemi oluşturmanın ehemmiyetine dikkat çekerek, “İnsanların büyük kısmı katı diyetleri uzun mühlet devam ettiremiyor. Bu sebeple uygulanabilir ve hayat şekline dönüşebilen modeller çok daha değerli” halinde konuşuyor. 

Hayvansal besinlerden büsbütün vazgeçmek gerçek değil

Prof. Dr. Murat Baş’a nazaran sağlıklı yaşamak için eti büsbütün hayatımızdan çıkarmak da gerekmiyor: “Toplumda sıklıkla iki uç yaklaşım görüyoruz; ya her gün yüksek ölçüde hayvansal besin tüketiliyor ya da büsbütün bırakılması gerektiği düşünülüyor. Meğer bilim bize istikrarın daha kıymetli olduğunu gösteriyor. Hafta sonlarında kaliteli ve denetimli ölçüde hayvansal protein tüketmek, birçok kişi için hem uygulanabilir hem de sürdürülebilir bir seçenek olabilir.” Bu yaklaşımın lif açısından güçlü bitkisel beslenmenin avantajlarını korurken, bireylerin toplumsal ömürlerini ve beslenme alışkanlıklarını da daha rahat yönetmelerine imkan sağladığı belirtiliyor.

Bağırsak sıhhati ve uzun hayat arasında güçlü bağ

Bilim insanları, birçok kronik hastalığın bağırsak sıhhatiyle direkt alakalı olduğunu vurguluyor. Liften yoksul beslenme bağırsak bariyerini zayıflatabilirken, faydalı bakterilerin azalmasına ve kronik inflamasyonun artmasına sebep olabiliyor. Prof. Dr. Murat Baş, “Sebzeler, meyveler, baklagiller ve tam tahıllardan gelen lifler sırf sindirim sistemimizi değil, bağışıklık ve metabolik sıhhatimizi da destekliyor. Bu sebeple hafta içi bitkisel ağırlıklı beslenme modeli, uzun ömür açısından son derece değerli bir yatırım olarak görülmeli” diyor.

Uzun hayatın sırrı yasaklarda değil, dengede

Uzmanlara nazaran hafta içi bitkisel, hafta sonu denetimli hayvansal besin tüketimine dayanan model; lif alımını artırıyor, bağırsak dostu bakterileri destekliyor, doymuş yağ yükünü azaltabiliyor ve metabolik esnekliğin korunmasına katkı sağlayabiliyor. Prof. Dr. Murat Baş, “Uzun ömrün sırrı kusursuz diyetlerde değil, sürdürülebilir alışkanlıklarda gizli. Beslenmede kıymetli olan her şeyi yasaklamak değil; yanlışsız dengeyi kurabilmek. Hafta içi bitkisel, hafta sonu ölçülü hayvansal beslenme yaklaşımı da bu istikrarın kurulmasına yardımcı olabilecek pratik modellerden biri olarak öne çıkıyor” halinde kelamlarını tamamlıyor.