Doğal yağlar tam bu noktada bakım rutininin hoş bir modülü olabiliyor. Yanlışsız ölçüde kullanıldıklarında saç telini daha yumuşak ve parlak gösterebilir, sürtünmeyi ve kırılmayı azaltmaya yardımcı olabilirler. Kırılmalar azaldıkça saç uçlarının daha dolgun görünmesi de mümkün. Bilhassa sarı ve açılmış saçlarda sıkıntı bol bol yağ sürmek değil, saçınızın muhtaçlığına uygun yağı gerçek yerde kullanmak.

Argan yağı

Sarı saç bakımında birinci akla gelenlerden biri argan yağı. Yağ asitleri ve E vitamini içeren argan yağı bilhassa kuru, elektriklenen ve süreç görmüş saçlarda yumuşaklık sağlamak için tercih ediliyor. Duştan sonra nemli saçınızın uzunluk ve uçlarına birkaç damla uygulayabilirsiniz. Burada sahiden birkaç damla kâfi.

Tatlı badem yağı

Açıcı sürecinden sonra saç tellerinin en büyük problemlerinden biri kırılma. Saç uzuyor olsa bile uçlardan daima kırıldığı için bir türlü uzamıyormuş üzere görünebilir. Tatlı badem yağı bu noktada saç uzunluklarına uygulanan yumuşatıcı bir bakım olarak kıymetlendirilebilir. Duştan yaklaşık 30 dakika evvel saçın uzunluk ve uçlarına az ölçüde tatlı badem yağı uygulayabilirsiniz. Akabinde şampuanla güzelce arındırabilirsiniz.

Hindistan cevizi yağı

Saç bakım yağları arasında hindistan cevizi yağının başka bir yeri bulunuyor. Bunun sebebi sırf saçı parlak göstermesi değil. Saç üzerinde yapılan araştırmalarda hindistan cevizi yağının yıkama öncesi ve sonrasında kullanıldığında saç telindeki protein kaybını azaltabildiği gösterilmiş durumda.

Jojoba yağı

Jojoba aslında klasik manada bir yağdan çok sıvı mum yapısında ve insan sebumundaki birtakım lipitlere emsal özellikleri sebebiyle kozmetik eserlerde sık kullanılıyor. Bu özelliği onu saç ve saç derisi bakım eserlerinin sevilen içeriklerinden biri haline getiriyor. Bilhassa saç deriniz kuruysa birkaç damlayı parmak uçlarınıza alıp nazikçe uygulayabilirsiniz. Lakin saç deriniz yağlanmaya, kepeklenmeye yahut sivilcelenmeye yatkınsa tabanları yağ içerisinde bırakmak yerine eseri daha denetimli kullanmanız daha uygun olabilir.

Doğal yağlarla ilgili en sık yapılan yanılgılardan biri saç kökünden yeni saç çıkardıkları kanısı. Argan, badem yahut hindistan cevizi yağının tek başına saç kökü sayısını artırdığı gösterilmiş değil. Buna karşın sistemli bakım sonrasında saç nitekim daha dolgun görünebilir. Yani aynada gördüğünüz fark her vakit yeni saç çıkmasından değil, mevcut saçınızı daha yeterli korumanızdan kaynaklanabilir.

Yağı tabanlara değil uçlara vermek kâfi

Açılmış sarı saçlarda en fazla hasar ekseriyetle uzunluk ve uçlarda görülüyor. Bu sebeple bakım yağını bütün saçınıza boca etmek yerine kulak hizasından aşağıya hakikat yoğunlaştırabilirsiniz. Bilhassa saçınız ince telliyse bu yöntem büyük fark yaratıyor. Bir yahut iki damlayla başlayın, avuçlarınızı birbirine sürün ve kalan yağı uçlara dağıtın. Saçınız hâlâ kuru görünüyorsa ölçüsü azar azar artırabilirsiniz.

Her 5 çocuktan birinde görülebiliyor

Doğuştan kulak hal bozukluğu, bebeğin dış kulağının doğumdan itibaren olağan anatomik görünümünden farklı olması olarak tanımlanıyor. Bu sorun yaklaşık her 5 çocuktan birinde görülebiliyor lakin hafif form bozuklukları yenidoğan muayenesinde gözden kaçabiliyor. Kulağın dışa yanlışsız bariz olması, üst kısmının öne yahut aşağı yanlışsız katlanması, kulak kenarı kıvrımlarının düzensizliği, üst kısımda fazladan bir kıkırdak kıvrımı bulunması, kulak çanağındaki kıkırdağın farklı biçimlenmesi yahut kulağın dar ve büzüşmüş görünmesi bu bozukluklar arasında yer alıyor.

“Büyüdükçe düzelir” niyeti fırsat kaybettirebilir

Ameliyatsız kulak şekillendirme tedavisinde zaman büyük kıymet taşıyor. En uygun dönemi doğumdan sonraki birinci günler ve haftalar, bilhassa de birinci 1-2 hafta oluşturuyor. Yenidoğan devrinde anneden geçen östrojen hormonunun tesiriyle kulak kıkırdağı daha yumuşak, esnek ve şekillendirilebilir oluyor. Hormon tesirinin azalmasıyla kıkırdak haftalar içinde giderek sertleşiyor. Kimi hafif hal bozukluklarının bizatihi düzelebileceğini, lakin hangilerinin kalıcı olacağının evvelce kesin olarak bilinemediğini vurgulayan Gelişimsel Pediatrist Dr. Reyhan Tamer, “Ailelerin, ‘Biraz bekleyelim, büyüdükçe düzelir’ yaklaşımıyla hareket etmesini önermiyoruz. Ne kadar erken kıymetlendirme yapılırsa ameliyatsız tedaviden yararlanma mümkünlüğü o kadar artar. Tedaviye geç başlandığında uygulama daha uzun sürebilir ve alınacak sonuç azalabilir. İki aydan sonra her bebek için tedavi bahtının büsbütün ortadan kalktığını söylemek yanlışsız değildir; fakat yaş ilerledikçe sistemin aktifliği genel olarak düşer” bilgisini paylaşıyor.

Her form bozukluğu işitme kaybı manasına gelmiyor, ama…

Yalnızca dış kulağın biçimini ilgilendiren birçok biçim bozukluğunda işitme büsbütün olağan olabiliyor. Fakat dış kulak yolunun gelişmediği ya da dar olduğu ve kulağın kimi yapılarının eksik geliştiği daha kapsamlı doğumsal anomalilere işitme problemleri eşlik edebiliyor. Bu sebeple bariz bir doğumsal kulak farklılığı bulunan bebeklerde yenidoğan işitme taramasının yapılması, uzman tarafından kıymetlendirilmesi, gerektiğinde detaylı odyolojik değerlendirmeye başvurulması kritik değer taşıyor.

Akran zorbalığına maruz kalabiliyorlar!

Belirgin kulak farklılıkları okul çağında çocuğun akranları tarafından alay edilmesine, kendisine lakap takılmasına yahut zorbalığa uğramasına sebep olabiliyor. Bu durumun çocukta ruhsal bir travma yaratabildiğini belirten Dr. Tamer, “Çocuklarda özgüven meseleleri ve toplumsal ortamlardan kaçınma görülebiliyor. Kimi çocuklar kulaklarını daima saçlarıyla kapatmaya çalışıyor, fotoğraf çektirmek istemeyebiliyor. Gözlük ve kulaklık kullanımını da güçleştirebiliyor. Bu sebeple doğuştan kulak form bozuklukları yalnızca estetik açıdan değerlendirilmemeli; çocuğun psikososyal gelişimi de göz önünde bulundurulmalıdır” diyor.

Kesi ve dikiş gerektirmiyor

Dr. Tamer, ameliyatsız tedavi sürecini de şöyle anlatıyor: “Kulak kıkırdağı ve deri dokusunun mevcut olduğu, fakat kulağın biçiminin bozulduğu uygun durumlarda yenidoğan devrinde ameliyatsız kulak şekillendirme usulünden yararlanılabiliyor. Yenidoğanın kulağına uygun, küçük ve hafif bir şekillendirme sistemi kullanılıyor. Kulağın etrafına ve gerekli anatomik noktalara yerleştirilen modüller, anatomik kıvrımları hakikat durumda tutarak, kıkırdağa denetimli ve daima bir yönlendirme sağlıyor. Böylelikle kıkırdağın vakit içinde hedeflenen biçime ahenk göstermesi amaçlanıyor.” Uygulamada kesi ve dikiş bulunmazken, formül hiçbir halde ağrıya sebep olmuyor.  Dr. Tamer, “Amaç kulağı zorla bükmek yahut kıkırdağa ziyan vermek değil; doğal kıvrımları gerçek durumda tutmaktır. Tedavi bebeğin kulak yapısına nazaran doktor tarafından planlanır. Uygulama süresiyarım saat sürerken, tedavi mühleti ise hal bozukluğunun çeşidine nazaran genelde birkaç hafta sürer. Erken başlanan tedavide mühlet kısalabilir, muvaffakiyet oranı uygun hastalarda yüzde 90’a ulaşabilir. Lakin muvaffakiyet, form bozukluğunun tipine, tedavi yaşına ve uygulamanın nizamlı sürdürülmesine bağlıdır” diyor.

Ebeveynler kulağa biçim vermeye çalışmamalı!

Ameliyatsız usul; besbelli kepçe kulak görünümü, kulağın üst kısmının katlanması, kulak kenarındaki birtakım kıvrım bozuklukları ve uygun daralmış kulak deformitelerinde uygulanabiliyor. Lakin kulak dokusunun besbelli biçimde eksik olduğu yapısal anomalilerde tıpkı muvaffakiyet beklenmiyor. Bu sebeple her doğuştan kulak form bozukluğunun aparatla düzeltilebileceği düşünülmemeli; bebeğin yola uygun olup olmadığı doktor tarafından belirlenmeli. Tedavi sırasında aparatın bulunduğu bölgenin pak ve kuru tutulması, sistemin aile tarafından çıkarılmaması yahut yerinin değiştirilmemesi gerekiyor. Ciltte besbelli kızarıklık, yara, tahriş, şişlik ya da akıntı gelişirse tabibe başvurulması değer taşıyor. Sistemli denetimlerde hem kulağın aldığı hal hem de cildin durumu bedellendiriliyor ve gerektiğinde sistem tekrar ayarlanıyor. Konutta ölçüsüz bantlama yapılmaması gerektiği ihtarında bulunan Dr. Reyhan Tamer, sözlerini şöyle tamamlıyor: “Aileler kulağı bastırarak yahut farklı malzemeler kullanarak kendileri form vermeye çalışmamalı. Yanlışsız yaklaşım; biçim farklılığını erken fark etmek, işitmeyi kıymetlendirmek, sorunun tipini belirlemek ve uygun tedaviyi doktor takibinde, yanlışsız vakitte planlamaktır.”

Doğumla birlikte başlayan yeni hayat nizamı, anneler için büyük bir mutluluğun yanında değerli duygusal değişimleri de beraberinde getirebiliyor. Doğum sonrası devirde yaşanan bu değişimlerin birtakım durumlarda lohusa depresyonuna işaret edebileceğini belirten Uzman Psikoloğu Tuğçe Denizgil Evre, belirtilerin gerçek takip edilmesinin kıymetine dikkat çekiyor. Doğumdan sonraki birinci altı hafta içinde sinsice başlayabilen lohusa depresyonunun birkaç ay sürebildiğini, kimi vakit ise bir ila iki yıla kadar uzayabildiğini söyleyen Uzm. Psk. Tuğçe Denizgil Evre, bu durumun hormonal, ruhsal ve toplumsal etkenlerin birleşimiyle ortaya çıktığını belirtiyor.

Annelerin yüzde 50 ila 70’inde görülebiliyor

Yeni doğum yapan annelerin yaklaşık yüzde 50 ila 70’inde görülen lohusa depresyonunun ekseriyetle iki ay sürdüğünü tabir eden Uzm. Psk. Tuğçe Denizgil Evre, “Yeni annenin kafası karışıktır; sık sık ağlama nöbetleri geçirebilir, dikkatini toplayamaz ve bedenindeki her noktanın ağrıdığını hissedebilir. Lakin belirtiler on günden uzun sürüyorsa profesyonel dayanak gerekir” diyor. Gebelik devrinde yükselen östrojen ve progesteron hormonlarının doğumla birlikte ani düşüşünün lohusa depresyonunda tesirli olabileceğini belirten Uzm. Psk. Denizgil Evre, tiroit bozuklukları ya da B9 vitamini eksikliğinin de tesirli olabileceğini tabir ediyor.

Psikolojik ve toplumsal değişimler de belirleyici!

Doğum yapan tüm bayanlarda hormonal değişiklikler görülürken; gerilim, şahıslar arası bağlantılar ve toplumsal dayanak seviyesi de bu süreçte belirleyici olabiliyor. Hayatlarını kendilerinden çok dış faktörlerin yönettiğini düşünen annelerin depresyon açısından daha yüksek risk altında olduğunu söz eden Uzm. Psk. Tuğçe Denizgil Evre, doğumdan sonraki üç gün içinde hormonların hamilelik öncesi düzeye döndüğünü fakat bebek sahibi olmanın beraberinde getirdiği ruhsal ve toplumsal değişikliklerin depresyon riskini artırabileceğini söylüyor.

Şiddetli üzüntü, yorgunluk ve toplumsal etraftan uzaklaşma belirtiler arasında

Lohusa depresyonunun belirtilerinin çok yönlü olabileceğini belirten Uzm. Psk. Tuğçe Denizgil Evre; şiddetli üzüntü, boşluk hissi, aşırı yorgunluk, güç kaybı, toplumsal etraftan uzaklaşma, bebeğini gereğince sevemediği niyeti ve bebeğe ziyan verme endişesinin yaygın belirtiler arasında yer aldığını söylüyor. “Anneler konsantrasyon zahmeti, bellek zayıflığı, panik atak, iştahsızlık, kilo kaybı, uykusuzluk, bebekle ilgilenmek istememe hatta bebeği öldürmek isteme üzere hisler yaşayabilir” diyen Uzm. Psk. Denizgil Evre, bu devirde suçluluk, değersizlik, ümitsizlik hissi ve intihar niyetlerinin dahi görülebileceğini vurguluyor.

Profesyonel takviye geciktirilmemeli

Lohusa depresyonunun her bayanda farklı şiddette seyredebileceğini belirten Uzm. Psk. Tuğçe Denizgil Evre, tedavide doktor kontrolünde ilaç kullanımı ve dayanak kümelerine iştirakin tesirli olabileceğini söylüyor. “Emziren anne depresyondaysa doktor kontrolünde ilaç kullanabilir” diyen Uzm. Psk. Denizgil Evre, tedavi edilmeyen lohusa depresyonunun hem anne hem de bebek açısından tehlikeli olabileceğini hatırlatıyor. “Yeni doğum yapan anneler günlük durumlarla başa çıkamıyor, kendisine yahut bebeğe ziyan vermeyi düşünüyor ve günün birçoklarını aşırı telaşlı, korkmuş ya da panik halinde geçiriyorsa kesinlikle profesyonel yardım almalıdır” diyen Uzm. Psk. Tuğçe Denizgil Evre, bu süreçte annenin yalnız bırakılmaması gerektiğini de vurguluyor. Uzm. Psk. Denizgil Evre, “Lohusalık periyodunda annenin yanında anlayışlı, deneyimli ve destekleyici bir yetişkin bulunması çok kıymetlidir. Anne, bu duygusal problemlerin süreksiz olacağı yönünde bilgilendirilmeli ve cesaretlendirilmelidir” tabirlerini kullanıyor.

Sıcak havalarla antrenman alışkanlığını askıya almak yerine gerçek vakit ve yanlışsız usulle hareket etmeye devam edilmesi gerektiğini söyleyen Medipol Mega Üniversite Hastanesi Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Uzmanı Prof. Dr. Mehmet Ağırman, yaz aylarında yapılan şuurlu idmanın hem kalp ve damar sıhhatini koruduğunu hem de kronik hastalık riskini azalttığını belirtti. Prof. Dr. Ağırman, “Yazın idmandan vazgeçmeyin. Sabah ve akşam saatlerini tercih ederek inançlı halde hareket etmeye devam edin” sözlerini kullandı.

‘YAZ AYLARINDA EGZERSİZ BIRAKILMAMALI’

Yaz sıcaklarının idman yapmaya mahzur olmaması gerektiğini söyleyen Prof. Dr. Ağırman, “Sıcak hava sebebiyle idmanı büsbütün bırakmak yanlışsız bir yaklaşım değil. Hakikat planlama yapıldığında yaz aylarında da inançlı ve sağlıklı formda idman yapılabilir. Haftanın beş günü, 20 ila 30 dakika sürecek hafif ve orta tempolu yürüyüşler hem kas-iskelet sistemi hem de kalp-damar sıhhati açısından kıymetli yararlar sağlar. Bu süreyi gün içinde iki başka seansa bölmek de mümkündür” dedi.

‘SABAH VE AKŞAM SAATLERİNİ TERCİH EDİLMELİ’

Egzersiz için günün serin saatlerinin tercih edilmesi gerektiğini söyleyen Prof. Dr. Ağırman, “Yürüyüşlerin bilhassa sabah 08.00-10.00 ile akşamüzeri 16.00-18.00 saatleri arasında yapılmasını öneriyoruz. Bunun yanında bisiklet, su içi antrenmanları, esneme ve kas güçlendirme çalışmaları da yaz aylarında rahatlıkla uygulanabilir. Haftada en az 150 dakikalık nizamlı fizikî aktivite; kalp ve damar sıhhatini desteklerken diyabet, yüksek tansiyon ve obezite riskinin azaltılmasına da katkı sağlıyor. Ayrıyeten bilişsel işlevlerin korunmasına ve ruh halinin güzelleşmesine de takviye oluyor” diye konuştu.

Yaz aylarında sıvı tüketiminin ihmal edilmemesi gerektiğini belirten Prof. Dr. Ağırman, “Susamayı beklemeden tertipli su içilmeli, bilhassa yaşlılar, gebeler, denetimsiz tansiyon hastaları, Parkinson ve inme hikayesi bulunan şahıslar antrenmanlarını kesinlikle doktor önerisi doğrultusunda planlamalıdır. Antrenman sırasında baş dönmesi, göğüs ağrısı, nefes darlığı, aşırı halsizlik yahut şiddetli kas krampları gelişirse aktivite derhal sonlandırılmalı ve tıbbi kıymetlendirme yapılmalıdır. Ayrıyeten düşme riskini azaltmak için düz ve inançlı yürüyüş alanları tercih edilmeli, yatmadan en az iki saat evvel antrenman tamamlanmalıdır” tabirlerini kullandı.

Siyah noktalar, cildin doğal olarak ürettiği sebumun gözeneklerde birikmesi ve havayla temas ederek oksitlenmesi sonucu oluşuyor. Pek çok kişi siyah noktaları sıkarak kurtulmaya çalışsa da bu yol ciltte tahrişe, lekelere ve gözeneklerin daha da genişlemesine yol açabilir. Uzmanlar ise kalıcı tahlil için sistemli ve şuurlu bir bakım rutininin ehemmiyetine dikkat çekiyor.

Siyah nokta oluşumunu önlemenin en kıymetli yolu, cildi gün sonunda tesirli formda temizlemekten geçiyor. Bilhassa makyaj yapan yahut gün içinde güneş kremi kullanan şahıslar için akşamları çift etaplı paklık öneriliyor. Evvel yağ bazlı bir temizleyiciyle makyaj ve güneş kremi kalıntıları arındırılırken, akabinde su bazlı bir temizleyiciyle gözeneklerde kalan kirler temizleniyor. Böylelikle cilt nefes alırken yeni siyah nokta oluşumunun da önüne geçiliyor.

Haftada iki yahut üç defa kullanılan salisilik Asit içeren tonikler, gözeneklerin içine kadar ulaşarak yağ ve kir birikimini temizlemeye yardımcı oluyor. Tertipli kullanımda gözenek görünümünün azalmasına katkı sağlayan bu eserler, siyah noktaların tekrar oluşmasını da zorlaştırıyor.

Siyah noktalarla gayrette sırf paklık kâfi olmuyor. Cilt bakım rutinine retinoidler, glikolik asit, niasinamid ve Zinc PCA üzere içeriklerin eklenmesi gözeneklerin daha pak kalmasına takviye oluyor. Retinoidler hücre yenilenmesini hızlandırırken, glikolik asit meyyit derilerin uzaklaşmasına yardımcı oluyor. Niasinamid yağ istikrarını düzenlemeye katkı sağlarken, Zinc PCA ise fazla sebum üretiminin denetim altına alınmasına takviye veriyor.

Yağlı ciltlerin nemlendirici kullanmaması gerektiği fikri yanlışsız değil. Tam aksine, yağsız ve sebum dengeleyici özellikte bir nemlendirici kullanmak cildin muhtaçlık duyduğu nemi korurken aşırı yağ üretimini de dengelemeye yardımcı oluyor. Sistemli nemlendirme sayesinde cilt bariyeri güçleniyor ve daha sağlıklı bir görünüm kazanıyor.

Makyaj materyalleri, güneş kremleri ve günlük bakım eserleri seçilirken gözenek tıkamayan ibaresine dikkat edilmesi öneriliyor. Bu özellikteki eserler gözeneklerin tıkanma riskini azaltarak siyah nokta oluşumunu önlemeye katkı sağlıyor. Haftada bir kere cilt tipine uygun AHA-BHA içerikli peeling uygulamak, cilt yüzeyinde biriken meyyit hücrelerin uzaklaştırılmasına yardımcı oluyor.

Bunun yanı sıra haftada bir sefer kil yahut sülfür maskesi kullanmak da fazla yağı emerek gözeneklerin temizlenmesine takviye veriyor. Hassas cilde sahip olanların ise bu maskeleri daha seyrek uygulaması öneriliyor.

İki haftada bir buhar banyosu sonrasında yapılan çok basamaklı gözenek paklığı de siyah nokta görünümünü azaltmaya yardımcı olabiliyor. Fakat bu uygulamaların cildi tahriş etmeyecek sıklıkta yapılması büyük kıymet taşıyor.

Fiziksel açlığın, bedenin güç gereksinimini karşılamak için verdiği doğal bir sinyal olduğunu hatırlatan Dyt. Ürek, gerçek açlık ve duygusal açlığın belirtilerine yönelik şunları söyledi: “Genellikle yavaş yavaş gelişir ve öğün saati yaklaştıkça barizleşir. Midede boşluk hissi, hafif guruldama, dikkat dağınıklığı yahut güçte azalma üzere belirtiler görülebilir. Duygusal açlık ise çoklukla birdenbire ortaya çıkar. Muhakkak bir yiyeceğe karşı yoğun istek duyulur; bilhassa tatlı, çikolata yahut tuzlu atıştırmalıklar ön plana çıkabilir. Yemek sonrasında ise birden fazla vakit fizikî doygunluktan çok pişmanlık yahut suçluluk hissi yaşanabilir.”

Yemek yeme davranışının sadece mideyle ilgili olmadığını, günlük hayatın birçok ögesinin da iştahı etkilediğine değinen Dyt. Ürek, “Yoğun gerilim ve tasa, Yetersiz uyku, Uzun müddet öğün atlamak, Ekran karşısında farkında olmadan yemek yemek, Can külfeti yahut yalnızlık hissi durumlarında yemek, birçok vakit açlığı gidermekten çok hisleri rahatlatma aracı hâline gelebilir” dedi.Son yıllarda üzerinde en çok durulan yaklaşımlardan birinin şuurlu yeme (Mindful eating) yaklaşımı olduğunu tabir eden Dyt, Ürek, “Bu yaklaşım, yemeği yavaşlatmayı, dikkat dağıtıcı ögeleri azaltmayı ve açlık ile tokluk sinyallerini fark etmeyi maksatlar.

Araştırmalar, şuurlu yeme alışkanlığının bilhassa duygusal yeme davranışını azaltmaya ve kişinin kendi açlık sinyallerini daha düzgün tanımasına katkı sağlayabileceğini göstermektedir. Bunun için küçük adımlar kafidir. Masada oturarak yemek yemek, lokmaları düzgün çiğnemek, televizyon yahut telefon karşısında yemek yememek ve tokluk hissini fark etmek bu alışkanlığın temelini oluşturur. Bir şeyler yemek istediğinizde birkaç saniye durup, ‘Şu an midem mi aç, yoksa hissimi mu doyurmaya çalışıyorum?’ diye sorun. Bu kısa farkındalık molası, otomatikleşmiş yeme davranışını şuurlu bir seçime dönüştürebilir” tabirlerini kullandı.

Dyt. Ürek, yanlışsız beslenmeye yönelik tekliflerde bulunarak, “Ana öğünleri atlamamak. Her öğünde protein ve lif kaynaklarına yer verin; bu besinler tokluk hissinin daha uzun sürmesine katkı sağlar. Susuzluk hissinin vakit zaman açlıkla karışabileceğini unutmayın; gün boyunca kâfi su tüketin. Yemek yerken telefon, tablet veya televizyonu mümkün olduğunca kapatın. Yemeğinizi süratli tüketmek yerine yavaşlayın; beynin tokluk sinyalini algılaması vakit alabilir” sözlerine yer verdi.

Sağlıklı beslenmenin sırf hakikat besinleri seçmekten ibaret olmadığını, bedenin verdiği açlık ve tokluk sinyallerini dinlemenin, hisleri fark etmenin ve yemekle olan ilgiyi gözden geçirmenin de bu sürecin değerli kesimi olduğunu anlatan Dyt. Ürek, “Bazen sıhhatimiz için atacağımız en değerli adım, tabağımıza ne koyduğumuzdan evvel sebep yemek istediğimizi kendimize sormaktır” diye konuştu.

Beslenme ve Diyet Uzmanı Hande Selin Ok, son yıllarda kullanımının giderek arttığı zayıflama iğneleri hakkında kıymetli ihtarlarda bulundu. Obezite tedavisinde kullanılan bu ilaçların gerçek formda kullanılmasının kıymetli olduğunu belirten Ok, bilinçsiz kullanımın sıhhat açısından riskler oluşturabileceğini söyledi.

Zayıflama iğnelerinin “Liraglutide, Semaglutide ve Tirzepatid” etken hususlarını içeren farklı kümeleri bulunduğunu belirten Ok, bu ilaçların cilt altına enjeksiyon formunda uygulandığını söz etti. Bu ilaçların GLP-1 reseptör agonistlerini taklit ederek mide boşalmasını yavaşlattığını, tokluk hissini artırdığını ve iştahı baskılayarak kilo kaybını desteklediğini lisana getiren Ok, kelam konusu ilaçların birinci olarak diyabet tedavisi için geliştirildiğini lakin obezite tedavisinde de kullanılabildiğini söyledi. Zayıflama iğnelerinin tek başına mucizevi bir tahlil olmadığını vurgulayan Ok, “Etkili ve sağlıklı sonuçlar için yanlışsız beslenme alışkanlıklarıyla desteklenmeleri gerekir. Aksi halde kas kaybı, halsizlik, mide sorunları ve süratli geri kilo alımı üzere meseleler ortaya çıkabilir. Bu ilaçlar bir sihirli değnek değildir.” diye konuştu.

Amaç yalnızca kilo kaybı değil, yağ kaybı olmalı

GLP-1 tedavisi sırasında beslenmenin tedavinin en değerli kesimlerinden biri olduğunu belirten Ok, iştahın azalması nedeniyle bireylerin çok az yemeyi hakikat bir formül olarak görmemesi gerektiğini tabir etti. Ok, tedavi sürecinde amacın yalnızca kilo vermek değil, yağ kaybını sağlamak olması gerektiğini vurgulayarak protein yüklü beslenmenin değerine dikkat çekti.

İştahın azalmasıyla birlikte daha küçük porsiyonlarla doygunluk hissi oluşabildiğini belirten Ok, bu durumda tüketilen besinlerin besin kıymetinin yüksek olması gerektiğini söyledi. Ok, “Her öğünde kâfi protein kaynakları, lif içeren zerzevat ve tam tahıllar ile sağlıklı yağlar bulunmalıdır.” dedi.

Yağlı ve ağır yemekler mide şikayetlerini artırabilir

GLP-1 tedavisi sırasında mide boşalmasının yavaşladığını belirten Ok, yağlı ve kızartılmış yiyeceklerin mide bulantısı ve rahatsızlık hissini artırabileceğini söyledi. Bu nedenle daha hafif pişirme usullerinin tercih edilmesi gerektiğini belirten Ok, çok şekerli ve işlenmiş besinlerin da kan şekeri dalgalanmalarına yol açabileceğini söz etti. Küçük porsiyonlarla ve yavaş yemek yemenin kıymetli olduğunu lisana getiren Ok, süratli tüketilen büyük porsiyonların mide bulantısına neden olabileceğini söyledi. Ayrıyeten kolay karbonhidrat tüketiminin azaltılması ve lifli besinlerin kademeli olarak artırılması gerektiğini belirtti.

Su tüketimi ve sistemli öğün önemli

İştahın azalmasıyla birlikte su tüketiminin de ihmal edilebildiğini söyleyen Ok, suyun gün içine yayarak tüketilmesinin kabızlık riskini azaltacağını ve metabolizmayı destekleyeceğini belirtti. Öğün atlamanın da yanlış bir yaklaşım olduğunu vurgulayan Ok, gün içinde istikrarlı iki yahut üç ana öğünün ekseriyetle daha güzel tolere edildiğini söz etti.

Haftada en az iki yahut üç gün direnç antrenmanı yapılmasının ve kâfi uykunun da kilo denetimi açısından değerli olduğunu söyleyen Ok, sağlıklı kilo kaybı için hayat biçimi değişikliğinin kural olduğunu belirtti.

Hızlı kilo kaybına aldanmayın

Hızlı kilo kaybının her vakit sağlıklı olmadığına dikkat çeken Ok, denetimsiz ve yetersiz beslenmenin saç dökülmesi, halsizlik, kas kaybı ve metabolizma yavaşlamasına yol açabileceğini söyledi. Diyet planlanırken yaş, cinsiyet, fizikî aktivite ve mevcut hastalıkların dikkate alınması gerektiğini belirten Ok, makro ve mikro besin ögelerinin istikrarlı formda planlanmasının ehemmiyetine işaret etti.

Doktor ve diyetisyen denetiminin değerini vurgulayan Ok, şöyle konuştu: “Zayıflama iğneleri tabibin uygun gördüğü fazla kilolu yahut obez bireylerde kullanılmalıdır. Tedavinin tabip tarafından planlanması ve süreçte diyetisyenin tıbbi beslenme tedavisini yürütmesi sağlıklı sonuç için büyük kıymet taşır. GLP-1 tedavisi bir başlangıçtır, ilacın bırakılmasının akabinde eski beslenme alışkanlıklarına dönülmesi halinde kilo geri kazanımı kaçınılmaz olabilir. Sağlıklı kilo kaybı planlı beslenme, kâfi protein alımı, istikrarlı tabak ve sürdürülebilir hayat usulü ile mümkündür. Kalıcı olan ilaç değil, kazanılan sağlıklı alışkanlıklardır.

Türkiye’de sağlıklı beslenme alışkanlıklarının azalması ile birlikte obezite ve çok zayıflığa bağlı hastalıkların da süratle yaygınlaştığını belirten uzmanlar, ülkü kilosuna kavuşmak isteyen şahıslar için beslenme ve diyet uzmanları eşliğinde uygulanacak yanlışsız ve sağlıklı diyet programlarının büyük değer taşıdığını söyledi. Beslenme ve Diyet Uzmanı Uzman Diyetisyen Veysel Ciğerli, yazın gelmesiyle zayıflama sürecine giren bireylerin yaptığı yanlışlara değinerek, hangi besinlerin tüketilmesi gerektiğini anlattı. Lifli besinlerin daha uzun mühlet tok tuttuğunu fakat midenin ne yenilirse yenilsin 4 saat içinde boşaldığını söyleyen Ciğerli, “Bir sonraki öğününüzde fazla yemeyi engellemek için 2-2,5 saatte bir beslenmenizde yarar vardır. Kan şekerinin dengelenmesi için ‘3 ana, 3 orta öğün’ halinde beslenme kuralına uymak gerekmektedir” dedi.

Düzenli kahvaltı edinme alışkanlığının sağlıklı bir hayat için kural olduğunu vurgulayan Ciğerli, “Metabolizma uyandıktan çabucak sonra kahvaltı yapınca metabolizma hızlanmaya başlayacaktır. Aksi takdirde kahvaltı yapmadan öğlen yemeğine kadar aç kalınırsa yavaşlamış metabolizma suratı ile birlikte başka öğünümüzde daha fazla yemek kaçınılmaz olacağından kilo almakta beklenen bir sonuç olacaktır. Sabahın erken saatlerinde istikrarlı bir kahvaltı ile güne başlamak metabolizmamızın hızlanmasını sağlayarak, daha rahat kilo vermemize yardımcı olacaktır” diye konuştu.

Zayıflamak için yemek tabaklarının ve çorba kaselerinin küçültülmesi tavsiyesinde bulunan Beslenme ve Diyet Uzmanı Ciğerli, şöyle devam etti: “Böylece ‘sadece 1 kase çorba’ diye kendinizi kandırmazsınız. Ruhsal olarak o tabaktaki yemekleriniz bittiği vakit kendinizi doymuş hissedersiniz. Bir başka değerli nokta da ekmek tüketimidir. Ekmek ve yerine geçen tahıl eserleri yemeden zayıflamak kelam konusu olduğunda ne yazık ki işin sıhhat boyutundan hiç bahsedilmiyor. Bu derece bilinçsizce yapılan teklifler bireylerde birçok hastalığın artışına sebep olabiliyor. Tam tahıllı ekmek içeren diyet, lif oranı yüksek olduğundan ötürü acıkmayı geciktirir ve uzun mühlet tok kalmanıza yardımcı olur. Karbonhidrat kaynağı bir besin olan ekmeğin sindirimi ağızda başlar ve çok kısa müddette beyne tokluk sinyallerini iletir.

Öğününüze bir kesim ekmeği çiğneyerek başlayın. Böylelikle daha denetimli bir öğün geçirerek, tokluk hissi sağlamış olacaksınız. Ayrıyeten tam tahıl ekmeği B12 vitamini hariç bütün B kümesi vitaminlerinin temel kaynağıdır. Liflerin yalnızca bitkisel kökenli besinlerde bulunduğunu belirten Ciğerli, “Lifler sindirim sisteminden parçalanmadan geçmektedir. Bu da kişinin uzun müddet tok kalmasını sağlayarak daha az yemek yenmesini sağlamaktadır. Lifler, kandaki berbat kolesterolün düşürülmesine yardımcı olup, sindirim sisteminin daha etkin çalışmasını sağlamaktadır. Ayrıyeten lifli besinler kabızlığın geçmesini, hemoroid sorunlarının giderilmesini, bedenin şeker düzeyinin dengelenmesini sağlar, tıpkı vakitte kalp sıhhatini muhafaza açısından da değer arz etmektedir. Yapılan araştırmalar lifli besin tüketenlerin, tüketmeyenlere nazaran daha fazla kilo verdiklerini ortaya koymuştur” dedi.

Diyetisyen Ciğerli, lif içeren yiyecekleri de buğday kepeği, kepekli çavdar unu, arpa unu, yulaf, kuru erik, armut, narenciye eserleri, elma, muz, fasulye, nohut, sarı ve yeşil mercimek, yeşil yapraklı sebzeler, karnabahar, lahana, brokoli, yeşil fasulye, salatalık, kereviz, soğan, domates, biber, patlıcan ve havuç olarak sıraladı. Ciğerli, sağlıklı bir zayıflama için paketli olarak satılan hazır besinlerden uzak durulması gerektiğini tabir etti. Bu eserlere besinin dayanıklılığını artırmak için katkı unsurları, besin boyaları ve kimyasal içeren yiyecekler konulduğuna dikkat çeken Ciğerli, “Evde yapılmayan, organik olmayan ve marketlerden alınan çabucak hemen tüm paketli eserler hazır besinler sınıfına girmektedir. Hazır besinleri daha az tüketmek için domates salçası, biber salçası, turşu ve tarhana üzere bütün bir yıl tüketilebilecek besinleri konutta yapabilirsiniz. Hazır bulyonları kullanmak yerine et, tavuk ve balık sularını meskende hazırlamak, yemeğinize daha az katkı hususunun girmesini sağlar” biçiminde konuştu.

“Tatlı krizlerinizde tercihinizi meyve ve kuru meyvelerden yana kullanın” diyen Uz. Dyt. Veysel Ciğerli, kelamlarını şöyle tamamladı: “Tatlı ve şeker tüketimini azaltmak yahut ortadan kaldırmak için kesinlikle diyete doğal şeker içeren kuru meyveler, taze meyveler, meyveli yoğurtlar eklenmelidir. Bu besinleri orta öğün olarak tüketebilirsiniz. Artan sıcak havaların tesiriyle terleme sonucu sıvı kaybı artacağından su tüketimi arttırılmalıdır. Su, metabolizmanın hızlanmasına katkı sağlar, böbreklerdeki toksik unsurların atımına yardımcı olur. Su içmek için susamayı beklemeyiniz. Ortalama yetişkin bir insanın 2-2,5 litre su tüketmesi, her mevsim ve yaş için önerilir. Metabolizmayı hızlandıran en temel faktör fizikî aktivitenin arttırılmasıdır. Günlük hayatta yakın aralara otomobil ile gitmek yerine yürüyüşü tercih etmek, asansör kullanmak yerine merdivenleri kullanmak üzere fizikî aktivitelerle ya da dans etmek üzere eğlenceli aktivitelerle hem kendinizi daha âlâ hissedebilir hem de daha sağlıklı bir bedene sahip olabilirsiniz. Sistemli uyku ile kilo kaybınızın ve diyete olan uyumunuzun direkt bağlantılı olduğunu unutmayın. Sistemli uyku zihinsel gelişim ve dinlenmeyi olumlu istikamette etkileyerek metabolizma suratının artmasına yardımcı olur.”