Çocuklarda sever hastalığı belirtileri! Topuk ağrısını ihmal etmeyin

Çocukların gelişim devrinde sıkça karşılaşılan topuk ağrıları, aileler tarafından çoğunlukla süreksiz bir “büyüme ağrısı” sanılarak ihmal edilebiliyor. Meğer uzmanlar, bu durumun arkasındaki en yaygın sebeplerden birinin topuk kıkırdağını etkileyen Sever hastalığı olduğuna dikkat çekiyor. Çocuğun spordan ve günlük aktivitelerinden uzak kalmadan atlatabileceği bu süreçte, gerçek teşhis koymak ve erken periyotta uygun tedavi adımlarını atmak büyük kıymet taşıyor.

Çocuklarda bilhassa büyüme çağında ve nizamlı spor aktivitesi sürdürülen periyotlarda görülen topuk ağrıları hayli yaygın bir şikâyettir. Aileler bu ağrıları ekseriyetle süreksiz büyüme sancılarıyla karıştırsa da her topuk ağrısını bununla açıklamak hakikat değildir. Büyüme periyodundaki bu hassasiyetin en bariz sebeplerinden biri kalkaneal apofizit, yani Sever hastalığıdır. Ağrının başlama vakti, hissedildiği nokta ve aktiviteyle ilgisi yanlışsız teşhiste kritik rol oynar.

Sever hastalığı, 8-15 yaş arası çocuklarda topuk kemiğindeki büyüme bölgesinin koşma ve zıplama üzere tekrarlayan yüklenmelerle zorlanması sonucu ortaya çıkan bir ağrı sorunudur. Futbol ve basketbol üzere sporlarla ilgilenen çocuklarda idman temposunun apansız artması yahut büyüme atakları sırasında kas-tendon gerginliğinin yükselmesiyle tetiklenen bu durum, topuğun arka kısmında ağrı ve üzerine basıldığında hassasiyetle kendini gösterir; şikâyetler çoklukla hareketle artıp dinlenmeyle hafifler.

Yüzme üzere sporsal faaliyetler tek başına Sever hastalığını tetiklemez; lakin yoğun koşu ve sıçrama içeren kara idmanları ile yetersiz darbe emilimine sahip ayakkabılar toplam yükü artırarak riski yükseltir. Başlangıçta yalnızca spor sonrasında görülen ve vakitle parmak ucunda yürümeye kadar varabilen topuk ağrılarında bu rahatsızlıktan şüphelenilmelidir. Buna rağmen ateş, gece uykudan uyandıran ağrı, besbelli şişlik, kızarıklık yahut travma geçmişi üzere durumlarda, gerilim kırığı ve enfeksiyon üzere farklı ortopedik meselelerin ekarte edilmesi için vakit kaybetmeden bir uzmana başvurulmalıdır.

Sever hastalığının tedavisinde temel amaç çocuğu spordan büsbütün koparmak değil, topuğa binen yükü hakikat yönetmektir. Koşma ve zıplama üzere ağrıyı tetikleyen aktiviteler süreksiz olarak sonlandırılırken, darbe emilimi yüksek ayakkabılar, topuk dayanakları ve idman sonrası soğuk uygulama sürece dahil edilir. Baldır kasları ile Aşil tendonuna yönelik germe antrenmanları ve fizik tedavi dayanağıyla ayak-bilek kuvveti artırılır; çocuk ağrısız periyoda girdikçe spora kademeli ve inançlı bir dönüş sağlanır.

Sever hastalığının prognozu epey düzgündür ve durum kalıcı bir hasara yol açmaz. Şikâyetler topuktaki büyüme plağı kapandığında büsbütün ortadan kalksa da gelişim süreci bitene kadar, bilhassa yoğun spor periyotlarında ağrı vakit zaman tekrarlayabilir. Ağrısız periyoda geçildiğinde spora yüklenmeyi birdenbire değil denetimli biçimde artırmak, yanlışsız rehabilitasyonla çocuğun spor hayatına sıkıntısız devam edebilmesi için kritik rol oynar.

Büyüme çağındaki çocuklarda görülen topuk ağrılarını kolay bir “büyüme sancısı” diyerek göz ardı etmek, sürecin uzamasına ve yanlış yüklenmelere yol açabilir. Bilhassa koşma ve zıplamayla şiddetlenen şikâyetler Sever hastalığına işaret edebileceği üzere, farklı ortopedik problemlerin da habercisi olabilir. Erken periyotta yapılan yanlışsız bir kıymetlendirme ve denetimli idman planlaması sayesinde, çocukları spordan gereksiz yere koparmadan ağrısız ve sağlıklı bir gelişim süreci sağlamak mümkündür.