İbrahim Tatlıses ‘mirasımı devlete bırakıyorum’ dedi fakat bu mümkün mü? İmparator’a ‘saklı pay’ engeli!
Metin Aktaşoğlu / metin.aktasoglu@milliyet.com.tr – Ünlü sanatçı İbrahim Tatlıses 7 Nisan’da İstanbul’daki meskeninde rahatsızlanmasının akabinde hastaneye kaldırılmış ve önlem hedefli olarak ağır bakıma alınmıştı. Tatlıses evvel safra kesesi kaynaklı bakteriyel bir enfeksiyon olan kolesistit (safra kesesi iltihabı) tanısı ile tedavi görürken 11 Nisan’da safra kesesi ameliyatı geçirmişti. “İmparator” lakaplı sanatçı bugün Acıbadem Altunizade Hastanesi’nden taburcu oldu ve hastane çıkışında basın mensuplarının sorularını yanıtladı. Tatlıses hekimlerine, hastane işçisine teşekkürler ederken kendisine has üslubuyla “Hani yazıyorlar ya ‘İbrahim Tatlıses ağır bakımda’ diye; ağır bakım değil bebek bakım orası. Bana bebekler üzere baktılar hepsine teşekkür ediyorum, hürmetlerimi sunuyorum. Hepsini evlat edindim, evladım üzere oldu. Safra kesemi aldılar, ne safra kesesiymiş, başım kadar taş çıktı. Hocalarıma teşekkür ediyorum” dedi.
Ancak Tatlıses’in açıklamalarının tamamı bu kadar nüktedan değildi. Uzunca bir müddettir çocuklarından bilhassa Ahmet Tatlı ve Dilan Çıtak’la uyuşmazlıklar, küslükler yaşayan ve bu meseleleri kamuoyunun önünde lisana getirmekten de geri durmayan sanatçı taburcu olurken de “Allah çocuklarımdan razı olsun ancak hepsinden değil. Tuğçe benim canım, Allah ondan razı olsun. Ancak ‘A harfini’ alfabeden sildim. Çocuklarımın kimilerinin hastaneye alınmamasını ben istemedim” kelamlarını sarf ederek vasiyetini de paylaştı. Tatlıses “her şeyini devlete bıraktığını” lisana getirirken şöyle konuştu:
“Kuruş yok! Kimileri yüzünden ailemin de bir kısmı mağdur kaldı. Bana babam para bırakmadı, babam ciğerciydi. Parayı kendim kazandım; saçarım, dağıtırım kime ne? Parayı ben kazanmışım! Ben onlara çok büyük miras bıraktım da farkında değiller. İbrahim Tatlıses deyince bütün kapılar açılıyor, onu kullanmasını bilemediler.”
Bu noktada Tatlıses’in kelamlarından yola çıkarak -ancak aile içi tartışmaları bir kenara bırakarak- hukuk çerçevesinde ele alınabilecek bir soruna değinmek gerekiyor. Yasal mirasçıları bulunan bir kişi “her şeyini devlete bırakabilir mi?” Ya da varını ağırı bağışlayabilir mi? İstanbul Yeni Yüzyıl Üniversitesi Hukuk Fakültesi Uygar Hukuk Anabilim Kolu Lideri Doç. Dr. Yıldırım Keser ve miras hukukçusu Av. Sıttık Tortçu, Milliyet.com.tr için yanıtladı. İki isim de “saklı pay” ve “tenkis” kavramlarının altını çiziyor.
‘SAKLI PAY’ ZEDELENİRSE…
Doç. Dr. Keser, “Türk Medeni Kanunu’na nazaran bir kişi, sıhhatinde vasiyetname yaparak vefatından sonra mallarının kim ya da kimlere kalacağını belirleyebilir. Bir kişi, bütün mirasını ‘devlete’ de hiç tanımadığı bir kişiyi de bırakabilir. Ama kişi öldüğünde ‘saklı paylı’ mirasçı ya da mirasçıları varsa ve bu kişi ya da bireylerin ‘saklı payları’ zedelenirse, kelam konusu hisseleri zedelenenler ‘tenkis’ davası açarak, gizli hisselerinin zedelendiği oranda yapılan tasarrufların iptalini talep edebilirler” diyor ve devam ediyor:
“Kişinin gizli hisseli mirasçıları, vefat anına nazaran belirlenir. Vefat anı prestijiyle kişinin eşi ve altsoyu varsa, bu bireyler hem yasal mirasçı hem de gizli hisseli mirasçı olur. Altsoydan anlaşılması gereken, kişinin çocukları; çocukları ölmüşse, onların çocukları, yani torunlarıdır. Bunun dışında anne ve baba da gizli hisseli mirasçıdır fakat altsoy sağ ise anne ve baba mirasçı olamaz. Çocukların ‘saklı pay’ oranları ise yasal miras hisselerinin yarısıdır. Tenkis davası açsalar dahi dava sonucunda miras hisselerinin tamamına değil, sırf yasal miras hisselerinin yarısına kavuşabilirler.”
Av. Sıttık Tortçu ise bunlara ek olarak “Kişinin yalnızca ‘Tamamını devlete bırakıyorum’ demesi kâfi değil” diyor lakin “Kamu faydasına yahut kamu hizmetine dayalı bağışlar kelam konusu olduğunda durum değişebilir” eklemesinde bulunuyor:
“Örneğin; okul yahut sıhhat tesisi üzere kamu faydası gayeli bir bağış yapılmışsa, bu bağışlar çoklukla iptal edilmez. Fakat tekrar de mirasçıların gizli hisse oranlarına bakmak gerekir; miras bırakan kişi lakin gizli hissenin dışındaki kısım üzerinde tasarrufta bulunabilir. Burada her bir mirasçının, örneğin çocuklarının, ne kadar gizli hissesi olduğunun oransal olarak hesaplanması lazım.”
Av. Tortçu, kamu faydası noktasının tekrar altını çizerken “Kamu faydasına bağışlama üzere durumlarda, miras bırakanın tasarruf yetkisi biraz daha geniştir ve gizli hisse ihlali sayılmayan durumlar oluşabilir. Bu çeşit özel durumlarda gizli hisse oranı belirli bir düzeye kadar düşebilir fakat her durumda mirasçılar, haklarını belirli bir oranda almaya devam eder” vurgusunu yapıyor.
Fakat şunun da altını çizmek gerekiyor ki mirasçının gizli hissesini yitirdiği şartlar da mevcut. Av. Tortçu’nun aktardığına göre “mirastan ıskat” ismi verilen durum epey istisnai. “Mirasçılıktan çıkarma sebepleri ortasında, miras bırakanın canına kastedilmesi yahut sıhhatine ziyan verecek teşebbüslerde bulunulması üzere ağır hususlar yer alır” diyen Av. Tortçu, “Eğer bu çeşit somut durumlar yoksa, mirasçıları mirastan yoksun etmek kelam konusu değildir. Kişinin mirastan ıskat edilebilmesi için argümanların sabit, ispat edilebilir ve somut gerçekliğe dayanması gerekir” sözlerini kullanıyor.
Özetle “mirasımı devlete bırakıyorum” üzere telaffuzların gerçekleşmesi hayli güç koşullara bağlı ve büyük ölçüde popülist telaffuzlar olduğunu söz eden Av. Tortçu, “mirastan ıskat” durumlarında dahi kişi mirastan yoksun edilse bile kelam konusu hissenin, ıskat edilen kişinin varsa çocuklarına geçtiğini hatırlatıyor ve “Kimse gizli hissenin tamamını başına nazaran bağışlayamaz. Her mirasçının kanunla korunan bir gizli hissesi vardır. Örneğin, bir çocuğun gizli hissesi mirasın yarısı ise, miras bırakan lakin kalan öbür yarı üzerinde bağışlama yahut tasarruf süreci yapabilir” formunda konuşuyor.
Kaynak : Milliyet
