Kulak kanalının kendi kendini temizleme yeteneğini büsbütün sekteye uğratan bu yanlış müdahale, kulağı savunmasız bırakıyor. Temizlemek hedefiyle yapılan bilinçsiz hareketler; kulak zarının delinmesi, şiddetli ağrılar ve kronikleşen tıkanıklıklar üzere önemli sıhhat meselelerini da beraberinde getiriyor.

Pek çok kişinin şahsî bakım rutininde vazgeçilmez gördüğü pamuklu kulak çubukları, kulak burun boğaz uzmanlarına nazaran büyük bir yanılgıdan ibaret. Kulağın içine sokulan bu çubuklar sanılanın bilakis hijyen sağlamadığı üzere, işitme sıhhatini riske atan son derece önemli sıhhat sıkıntılarına da davetiye çıkarıyor.

Halk arasında “kulak kiri” olarak bilinen buşon (serumen), aslında bedenin kulak sıhhatini korumak ismine ürettiği son derece özel bir savunma düzeneğidir. Toz, kir ve yabancı maddelerin kulak zarına ulaşmasını engelleyen bu salgı, antibakteriyel yapısıyla enfeksiyon riskini en aza indirir. Üstelik sağlıklı bir kulak kanalı, çiğneme ve konuşma üzere doğal çene hareketleriyle bu birikintiyi kendi kendine dışarı atabilecek eksiksiz bir çalışma sistemine sahiptir.

Kulak çubuğu kulağa sokulduğunda, kanal girişindeki salgının sırf küçük bir kısmı pamuğa yapışırken büyük bir kısmı çubuğun itici gücüyle direkt kulak zarına yanlışsız sıkışır. Vakitle zarın önünde birikerek sert bir tıkaca dönüşen bu katman; işitme kaybı, daima çınlama, kulakta dolgunluk hissi ve şiddetli ağrılara yol açar.

Pamuklu çubukların bilinçsizce kulağa sokulması, kulak kanalındaki son derece hassas cilt dokusunu kolaylıkla çizebilir ve micro-yırtıklar oluşturarak dış kulak yolu enfeksiyonlarına taban hazırlar. Çok daha önemli tehlike ise çubuğun derinlere itilmesi yahut ani bir refleksle hareketi sonucu kulak zarının delinmesi ve orta kulaktaki hassas yapıların kalıcı hasar görmesidir.

Uzmanlar, kulak kanalına hiçbir yabancı cismin sokulmaması gerektiği konusunda hemfikirdir. Sağlıklı bir kulak bakımı için banyo sonrasında sadece kulak kepçesini ve kulak arkasını yumuşak bir havluyla kurulamak kafidir. Kulakta tıkanıklık, ağrı yahut işitme kaybı yaşandığında ise konutta müdahale etmek yerine vakit kaybetmeden bir kulak burun boğaz uzmanına başvurulmalıdır.

Uzman denetimi şart!

Zayıflama iğnelerinin, her kilo vermek isteyen kişi için uygun olmadığını belirten İç Hastalıkları Uzmanı Dr. Ferhat Çetin şöyle konuşuyor: “Unutulmamalı ki, bu ilaçlar bir destek eseri ya da vitamin- mineral dayanağı değil; insülin direnci, kalp- damar hastalıkları, karaciğer yağlanması, diyabet üzere pek çok metabolik bozukluk ve hastalığın altında yatan hormonal bozuklukları düzelten bir tıbbi tedavi casusudur. Nasıl ki antibiyotiği, kemoterapiyi ya da apandisit cerrahisini profesyonel ellere emanet ediyoruz, bu tedaviyi de kesinlikle uzman denetiminde kullanmak elzemdir. İnternetten edinilen bilgiler doğrultusunda tedaviye başlamak, doz değiştirmek yahut ilacı denetimsiz formda temin etmek sıhhat açısından önemli risk oluşturur.”

Bu hastalıklarınız varsa kullanmayın!

Daha evvel pankreatit geçirenler, safra taşı yahut safra yolu hastalığı bulunanlar, medüller tiroit kanseri açısından risk taşıyanlar ve ileri seviye mide-bağırsak sistemi hastalığı olan şahıslarda bu ilaçların kullanımı önemli sıhhat sıkıntılarına yol açabilir. Ayrıyeten denetim altında olmayan kalp-damar hastalıkları, çok yüksek trigliserid seviyeleri, kronik alkol kullanımı ve ailede pankreas yahut safra hastalığı hikayesi bulunan şahıslar de kesinlikle detaylı değerlendirilmelidir. Tedavi kararı sadece kiloya nazaran değil, kişinin tüm sıhhat geçmişi dikkate alınarak verilmelidir.

Tedavi öncesi bu tetkikleri kesinlikle yaptırın!

Obezite tedavisinde yanlışsız ilaç kadar gerçek kıymetlendirme de hayati kıymet taşır. Tedavi öncesinde açlık kan şekeri, HbA1c, insülin direnci, kolesterol ve trigliserid seviyeleri ile karaciğer, böbrek ve tiroit işlevlerinin kıymetlendirilmesi gerekir. Gerektiğinde safra kesesi ve pankreasın ultrasonografiyle incelenmesi, saklı kalmış sıhhat problemlerinin ortaya çıkarılmasını sağlayabilir. Yapılmayan her tetkik, gözden kaçabilecek bir riski de beraberinde getirir.

Dozu kendiniz değiştirmeyin!

Dr. Ferhat Çetin “”Biraz daha fazla kullanırsam daha süratli kilo veririm” fikri en tehlikeli yanılgılardan biridir. Bu ilaçlarda doz artışı muhakkak bir plan doğrultusunda ve sadece tabip denetiminde yapılmalıdır. Gereğinden süratli doz artırılması bulantı, kusma, şiddetli mide-bağırsak yakınmaları, sıvı kaybı ve tedavinin bırakılmasına sebep olabilecek yan tesirlere yol açabilir. Tıpkı halde ilacı sistemsiz kullanmak yahut enjeksiyon günlerini değiştirmek de tedavinin aktifliğini azaltabilir” diyor.

Bu belirtilerde çabucak doktora danışın

Tedavi sırasında gelişen her yakınma ‘normal yan etki’ olarak değerlendirilmemelidir. Bilhassa şiddetli ve geçmeyen karın ağrısı, daima kusma, sarılık, koyu renk idrar yahut yüksek ateş üzere belirtiler pankreas ya da safra yollarıyla ilgili önemli bir sorunun habercisi olabilir. Bu belirtiler ortaya çıktığında ilacı kendi kendine kullanmaya devam etmek yerine vakit kaybetmeden sıhhat kuruluşuna başvurulmalıdır.

İlacı bırakınca bu yanlışa düşmeyin!

İç Hastalıkları Uzmanı Dr. Ferhat Çetin, zayıflama iğnesi kullanımında en sık yapılan yanılgılardan birinin tedavi sonrası eski alışkanlıklara dönmek olduğunu vurguluyor. Dr. Çetin, “Tedavinin bitmesi sürecin tamamlandığı manasına gelmez. Gaye sadece kilo vermek değil, verilen kiloyu koruyacak sağlıklı ömür alışkanlıklarını kazanmaktır. Beslenme ve hareket nizamı değişmezse, ilacın iştah azaltıcı tesiri ortadan kalktığında kilolar tekrar alınabilir” diyor. Tedavi sonrası bilhassa birinci 3-6 ayda kilo, bel etrafı ve metabolik kıymetlerin nizamlı takibi büyük kıymet taşıyor.

Koyu cam her vakit daha fazla muhafaza sağlamıyor

Toplumda en sık yapılan yanlışlardan birinin de koyu renkli camların gözleri daha düzgün koruduğunu düşünmek olduğunu söyleyen Dr. Öğr. Üyesi Naz Esin Başkan Özdemir, şöyle devam etti: “Oysa UV filtresi bulunmayan koyu camlar, birtakım durumlarda hiç gözlük kullanmamaktan daha ziyanlı olabilir. Koyu cam sebebiyle göz bebeği büyür ve göz içerisine daha fazla ışık girer. Şayet cam kâfi UV müdafaasına sahip değilse, kişi gözlerini koruduğunu düşünürken daha fazla ziyanlı ışına maruz kalabilir. Bu sebeple güneş gözlüğü seçerken yalnızca camın renginin koyuluğuna değil, UV muhafaza özelliğine odaklanılmalıdır.”

Her mevsimde birebir güneş gözlüğünü kullanmak gerçek değil

Güneş gözlüğü seçiminde mevsimsel şartların da göz önünde bulundurulması gerektiğini belirten Dr. Özdemir, camların ışık geçirgenliklerine nazaran kategori 0’dan kategori 4’e kadar sınıflandırıldığını söyledi ve “Kategori 0 ve 1 camlar düşük ışık şartlarında kullanılırken, kategori 2 orta ışık şartlarında ve kategori 3 camlar yoğun güneş ışığında günlük kullanım için en uygun seçeneklerdir. Kategori 4 camlar ise yüksek dağlık bölgeler, kar yansımalarının yoğun olduğu alanlar ve çok güçlü güneş ışığına maruz kalınan ortamlar için tasarlanmıştır” formunda konuştu.

Farklı coğrafik bölgelerde de farklı cam kategorilerine gereksinim duyulabilir

Dr. Öğr. Üyesi Naz Esin Başkan Özdemir, günlük kullanımda en yaygın olarak kategori 2 ve kategori 3 camların tercih edildiğini söz ederek, şöyle devam etti: “Güneş gözlüğü cam kategorilerinde cam koyuluğu kategori 0’dan kategori 4’e hakikat artmakta olup günlük kullanım için en yaygın tercihler kategori 2 ve kategori 3 camlardır. Kategori 4 camlarla araç kullanılması önerilmemektedir. Bu sebeple İstanbul’da mart ayında kullanılan bir güneş gözlüğü ile temmuz ayında kullanılan güneş gözlüğünün cam kategorisinin tıpkı olması her vakit hakikat bir tercih değildir. Tek bir güneş gözlüğünü dört mevsim kullanmak birçok vakit kâfi görsel konforu ve muhafazayı sağlamayabilir. Hatta güneş ışığının daha az olduğu periyotlarda gereğinden koyu cam kullanılması, göze ulaşan ışık ölçüsünü azaltarak görme performansını olumsuz etkileyebilir. Misal halde birebir mevsimde farklı coğrafik bölgelerde de farklı cam kategorilerine muhtaçlık duyulabilir. Örneğin temmuz ayında İstanbul ve Trabzon üzere farklı iklim özelliklerine sahip kentlerde, optimum görsel konfor ve muhafaza sağlayacak cam kategorileri farklılık gösterebilir. Hasılı, nasıl ki tek bir ayakkabıyla dört mevsimi geçirmek mümkün değilse, tek bir güneş gözlüğüyle de her mevsimde tıpkı görsel konforu ve muhafazayı sağlamak mümkün değildir.”

Kategori 4 camlarla araç kullanılmamalı

Dr. Özdemir, kategori 4 camların görünür ışığın yaklaşık yüzde 95’ini engelleyebildiğini belirterek, “Kategori 4 camlar görünür ışığın yaklaşık yüzde 95’ini engelleyebildiğinden araç kullanımı sırasında tercih edilmemelidir. Bu camlar şoförün görüşünü olumsuz etkileyebilir ve trafik güvenliği açısından risk oluşturabilir” dedi.

Güneşin ziyanlı ışınları göz sıhhatini tehdit ediyor

Yaz aylarıyla birlikte güneş gözlüğü kullanımının arttığını söz eden Dr. Öğr. Üyesi Naz Esin Başkan Özdemir, “Ancak birçok kişi güneş gözlüğünü sırf bir moda aksesuarı olarak görüyor. Meğer güneş gözlüğü, gözleri güneşin ziyanlı ultraviyole (UV) ışınlarından koruyan değerli bir sıhhat gerecidir. Güneşten gelen UV ışınları sırf cildimizi değil, gözlerimizi de tesirler. Uzun mühlet korunmasız biçimde UV ışınlarına maruz kalmak; katarakt, kornea hasarları, göz yüzeyi hastalıkları ve sarı nokta hastalığı üzere önemli sıhhat problemlerinin gelişme riskini artırabilir. Bu sebeple güneş gözlüğü kullanımı estetik bir tercih değil, göz sıhhatini müdafaaya yönelik bir gerekliliktir” dedi.

Çocukların gözleri daha fazla korunmalı

Çocukların göz yapılarının yetişkinlere nazaran UV ışınlarına karşı daha hassas olduğunu vurgulayan Dr. Özdemir, “Çocukların göz merceğinin daha geçirgen olması sebebiyle ziyanlı UV ışınları gözün daha derin yapılarına ulaşabilmektedir. Bu sebeple çocuklarda güneş gözlüğü kullanımı ihmal edilmemelidir. Çocuklar için seçilecek güneş gözlüklerinde UV400 muhafazası, CE işareti, kırılmaya güçlü materyal kullanımı ve yüz yapısına uygunluk kesinlikle dikkate alınmalıdır” diye konuştu.

Güneş gözlüğü bir moda eseri olmanın çok ötesinde

Güneş gözlüğünün bir moda eseri olmanın çok ötesinde, göz sıhhatini koruyan değerli bir yardımcı olduğunu kaydeden Dr. Öğr. Üyesi Naz Esin Başkan Özdemir, “Tüketicilerin sadece fiyatına, markasına yahut görünümüne nazaran değil; UV müdafaasına, standartlara uygunluğuna ve satın aldıkları satış noktasının güvenilirliğine nazaran seçim yapmaları gerekir. Unutulmamalıdır ki yanlışsız seçilmiş bir güneş gözlüğü sırf daha konforlu bir görüş sağlamakla kalmaz, birebir vakitte göz sıhhatinin korunmasına da değerli katkı sunar” biçiminde kelamlarını tamamladı.

Güneş gözlüğü alırken nelere dikkat edilmeli?

Güneş gözlüğü alırken dikkat edilmesi gerekenleri anlatan Dr. Özdemir, “Tüketicilerin dikkat etmesi gereken birinci ve en değerli özellik, gözlüğün UV muhafaza özelliğine sahip olmasıdır. Camın koyu renkli olması tek başına muhafaza sağladığı manasına gelmez. Bir güneş gözlüğünün ne kadar koyu olduğu değil, UV ışınlarını ne ölçüde engellediği kıymetlidir. Bu sebeple satın alınacak eserin UV400 müdafaa özelliğine sahip olması gerekmektedir. UV400 ibaresi, gözlüğün 400 nanometreye kadar olan UVA ve UVB ışınlarının büyük kısmını engelleyebildiğini gösterir. Ayrıyeten eser üzerinde CE işaretinin bulunması ve güneş gözlükleri için geçerli olan EN ISO 12312-1 standardına uygun olması kıymetlidir. Bu standart, güneş gözlüklerinin güvenlik ve performans kriterlerini belirlemektedir” diye konuştu.

Büyük çerçeveli gözlükler daha tesirli müdafaa sağlayabiliyor

Güneş gözlüğü seçiminde sadece cam kalitesinin değil, çerçeve yapısının da kıymetli olduğunu söz eden Dr. Öğr. Üyesi Naz Esin Başkan Özdemir, “Gözlüğün yüz yapısına uygun olması, buruna rahat oturması ve göz etrafını mümkün olduğunca kapatması gerekir. Büyük çerçeveli gözlükler, güneş ışınlarının üstten, alttan ve yanlardan göze ulaşmasını azaltır. Bilhassa bombeli dizayna sahip gözlükler yanlardan gelen ışınlara karşı ek muhafaza sağlayabilir. Bu sebeple güneş gözlüğü seçerken sadece görünüşüne değil, göz etrafını ne ölçüde koruduğuna da dikkat edilmelidir” biçiminde konuştu.

Güneş gözlüğü muteber satış noktalarından alınmalı

Günümüzde güneş gözlüklerinin marketlerden internet sitelerine kadar pek çok farklı noktada satılabildiğini hatırlatan Dr. Özdemir, “Güneş gözlükleri günümüzde tıbbi aygıt kapsamında değerlendirilmemekte, kollayıcı eser kategorisinde yer almaktadır. Bu sebeple marketlerde, akaryakıt istasyonlarında, dokumacılık mağazalarında, internet sitelerinde ve seyyar satış noktalarında dahi satılabilmektedir. Fakat göz sıhhatini direkt etkileyen bir eserin sadece görünüşüne yahut fiyatına bakılarak satın alınması hakikat değildir. Optisyenlik kuruluşları İl Sağlık Müdürlükleri ve ilgili kamu kurumları tarafından nizamlı olarak denetlenmektedir. Buna rağmen farklı satış noktalarında satılan güneş gözlüklerinin UV müdafaa özelliklerinin doğrulanması mümkün değildir. Bu sebeple tüketicilerin güneş gözlüğü satın alırken emniyetli satış noktalarını tercih etmeleri ve eserin teknik özelliklerini sorgulamaları büyük değer taşımaktadır” sözünde bulundu.

Kalitesiz güneş gözlükleri önemli sıhhat meselelerine yol açabilir

Yeterli UV muhafazasına sahip olmayan güneş gözlüklerinin uzun müddet kullanımının kıymetli riskler taşıdığına dikkat çeken Dr. Özdemir, “Yeterli UV müdafaasına sahip olmayan güneş gözlüklerinin uzun mühlet kullanılması; katarakt gelişim riskinin artmasına, kornea hasarlarına, göz yüzeyinde tahriş ve hassasiyete, sarı nokta bölgesinde hasara ve görme kalitesinde bozulmalara sebep olabilir. Bilhassa çocuklar, açık havada çalışan bireyler ve güneşe uzun mühlet maruz kalan bireyler risk altındaki kümeler arasında yer almaktadır” dedi.